53. EmoTOS: het belang van emotionele competentie

Inleiding

Kinderen met communicatieproblemen ontwikkelen vaker sociaal-emotionele problemen.  De taalproblemen van kinderen met een TOS beperken hen in sociale interacties. Hierdoor missen deze kinderen belangrijke leermomenten om inzicht te krijgen in hun eigen en andermans emoties waardoor zij vaak minder emotioneel competent worden. Emotionele competentie is het kunnen gebruiken van je emoties in sociale interactie. Hiervoor moeten kinderen leren emoties te herkennen, te begrijpen, te reguleren en sociaal gepast te uiten. Problemen in emotionele competentie kunnen verschillende internaliserende en externaliserende gedragsproblemen en sociale problemen veroorzaken. Het is daarom belangrijk kinderen van jongs af aan te ondersteunen emotioneel competent te worden.

Inhoud

In deze lezing worden de resultaten van het EmoTOS onderzoek gepresenteerd. In dit longitudinale onderzoek is de sociaal-emotionele ontwikkeling van kinderen en jongeren met een TOS in kaart gebracht. De invloed van emotionele competentie, wat we in ons aanbod kunnen doen om kinderen te ondersteunen en tips van kinderen, ouders en professionals komen aan bod.

Toepasbaarheid

De lezing geeft kennis over de sociaal-emotionele ontwikkeling van kinderen met TOS en handvatten om emotionele competentie bij kinderen te vergroten. Daarnaast zet de lezing aan tot reflectie op het eigen (taal)aanbod.

Doelgroep

Professionals die met kinderen met communicatieproblemen werken zoals docenten, ambulante begeleiders, logopedisten, pedagogisch begeleiders en gedragskundigen. Er is geen specifieke voorkennis vereist.   

Verbinding met het thema

Onze sociale samenleving eist van kinderen dat ze leren emoties op sociaal gepaste wijze te uiten. Zonder deze vaardigheid kunnen kinderen al vanaf jonge leeftijd minder goed meedoen in de klas, ontwikkelen zij minder hechte relaties met leeftijdsgenoten en hebben zij op latere leeftijd moeite werk te vinden en te behouden. Als kinderen sociaal minder mee kunnen doen door communicatieproblemen missen zij belangrijke leermomenten om hun emotionele competentie te vergroten. Daarom is aandacht voor de emotionele competentie op jonge leeftijd cruciaal voor sociale participatie.            

Neeltje van den Bedem is pedagoge en taalkundige. Zij doet promotieonderzoek naar de sociaal-emotionele ontwikkeling van kinderen met TOS. Daarvoor werkte zij als gezinsbegeleider en pedagogisch behandelaar met dove kinderen en kinderen met TOS.